Obesitasmedicatie voorlopig alleen voor patiënten met hoogste ziektelast

Nieuwe obesitasmedicijnen zoals Wegovy en Mounjaro zullen voorlopig alleen vergoed worden voor mensen met ernstige gezondheidsproblemen door overgewicht. Het instituut begint binnenkort met de beoordeling van deze medicijnen op hun effectiviteit en gezondheidswinst. Dat heeft Zorginstituut Nederland vandaag bekendgemaakt op zijn website.

Het instituut kiest voor zogenoemde getrapte aanpak als het gaat om obesitasmedicatie, waarbij de effectiviteit en gezondheidswinst van deze (nieuw te beoordelen) middelen in eerste instantie alleen worden beoordeeld voor twee specifieke patiëntengroepen:

Deze keuze volgt op een eerder negatief advies in 2024 over vergoeding van Wegovy. Toen was er nog te veel onduidelijkheid over de langetermijneffecten, bijwerkingen en kosteneffectiviteit. Inmiddels is er meer bewijs beschikbaar voor gezondheidswinst bij de bovengenoemde groepen. Toch blijft het Zorginstituut voorzichtig: het gaat nog steeds om een grote groep van naar schatting ruim 1 miljoen mensen.

Als de beoordeling door het Zorginstituut positief uitpakt, kunnen de Wegovy en Mounjaro worden toegelaten tot het basispakket. Andere middelen, als Saxenda en Mysimba, zijn al eerder toegelaten.

Volgens het Zorginstituut is het belangrijk om te voorkomen dat obesitasmedicatie op grote schaal wordt ingezet zonder voldoende onderbouwing. Het Europees Medicijnagentschap (EMA) staat gebruik toe vanaf een BMI van 27 met één gerelateerde aandoening, wat in Nederland zou neerkomen op een potentiële doelgroep van 4,1 miljoen mensen. De theoretische kosten zouden dan kunnen oplopen tot 10 miljard euro per jaar. Door de inzet te beperken tot de zwaarst getroffen groepen, wil het Zorginstituut de balans bewaken tussen medische noodzaak, betaalbaarheid en effectiviteit.

Een belangrijke voorwaarde blijft dat patiënten eerst een gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) moeten hebben gevolgd. Pas daarna komt medicamenteuze behandeling in beeld. De groep die in aanmerking komt voor vergoeding kan in de toekomst worden uitgebreid, mits vervolgonderzoek aantoont dat de middelen hun geld waard zijn.

Voorzitter Mark Janssen van het Zorginstituut benadrukt dat obesitas niet alleen met medicijnen moet worden aangepakt: “We moeten het hebben over het reële scenario dat dreigt: het onnodig medicaliseren van een grote groep mensen. Medicaliseren zonder de échte oorzaak van obesitas aan te pakken is dweilen met de kraan wagenwijd open.” Met de gekozen aanpak wil het Zorginstituut ook het bredere debat over preventie en leefstijlinterventies aanwakkeren.

Zorginstituut Nederland is een overheidsorganisatie die verantwoordelijk is voor de samenstelling van het basispakket van de zorgverzekering. Het instituut beoordeelt welke zorg effectief, doelmatig en noodzakelijk is, zodat iedereen in Nederland toegang houdt tot goede en betaalbare zorg.