Samenwerken in de regio met steeds veranderende spelregels

Er is niets zo moeilijk als samenwerken terwijl de regels om je heen voortdurend veranderen. En dat is precies wat er in de zorg en zeker in de eerste lijn gebeurt. Op landelijk niveau spreek je iets met elkaar af, maar in de praktijk pakt het anders uit.

Met alle eerstelijnspartijen is afgesproken dat elk monodisciplinair samenwerkingsverband aan de RESV-tafel kan deelnemen, zodra het gemandateerd kan optreden. Huisartsen, apothekers, diëtisten en fysiotherapeuten kennen de meeste gemandateerde organisaties in de regio. Toch is een diëtistennetwerk dat zich meldt bij de kopgroep in de regio niet altijd welkom.

De verschillen tussen regio’s zijn inmiddels enorm: van een eigen overlegtafel met iedereen erbij en uitstekende plannen (zoals in Goeree-Overflakkee en Almere) tot een gesloten deur voor alle paramedici. Die scheiding loopt dwars door stedelijke en landelijke gebieden heen. Als paramedische discipline beweeg je mee met wat er in de regio al aan samenwerking stond opgebouwd.

Dat is soms enorm frustrerend, want diëtisten zien grote kansen om bij te dragen aan betere en minder zorg. Maar uiteindelijk draait het om de verdeling van schaarse middelen en dus om belangen en een stoelendans rondom een pot geld die niet groter wordt, terwijl de vraag wel toeneemt.

Je kunt bij de pakken neerzitten, zorgen dat het recht wordt getrokken, of een derde weg kiezen: je verhoudt je tot de nieuwe werkelijkheid en creëert nieuwe kansen. Dat vraagt om veerkracht en wendbaarheid. “Makkelijk gezegd,” zei een bestuur van een diëtistennetwerk in de regio tegen mij. En dat snap ik als geen ander. Woorden spreek je makkelijk uit, maar ze waarmaken is een ander verhaal.

Als NVD ondersteunen we de netwerken de komende jaren met een stevig propositie. Hier staan we voor en dit is onze meerwaarde in de opdracht. We begeleiden hen om dat verhaal goed over te brengen en zorgen dat we de dialoog tot stand brengen. Daarnaast trainen we een aantal bestuurders van mono-diëtistennetwerken om een betekenisvolle rol te vervullen binnen het paramedisch netwerk.

De komende tijd moet er ook veel aandacht uitgaan naar hoe die paramedische samenwerking er concreet uit gaat zien. Hoe zorg je dat de paramedicus die namens jouw netwerk aan tafel zit ook jóuw bijdrage en meerwaarde meeneemt in de uitdagingen van de eerste lijn? En wat doe je als er tussen paramedische beroepsgroepen tegenstrijdige belangen ontstaan op het gebied van ondernemerschap: welk valpreventie programma wordt ingekocht, hoe regelen we de GLI, wie heeft welke rol bij kwetsbare ouderen?

Dat vraagt om goed begrip van hoe de governance, zeggenschap en besluitvorming in het paramedisch platform in elkaar zitten, en om dat van tevoren te benoemen. Gelukkig hanteren de meeste samenwerkingsverbanden een federatieachtig model van monodisciplinaire netwerken, waarbij elke groep één stem heeft. Dat is een uitstekende basis om verder op te bouwen.

Al doende moet er vertrouwen groeien. Want je kunt alles nog zo mooi opschrijven en omschrijven: uiteindelijk moet je het samen doen. Als NVD blijven we de komende jaren jullie vraagbaak en begeleider in dit spel van geven en nemen, vanuit de volle overtuiging dat de diëtetiek een van de sleutels is tot toegankelijke en toekomstbestendige zorg in de regio.