Herziene richtlijn ‘Misselijkheid en braken’ biedt meer aandacht voor preventie en proactieve zorg
Woensdag 18 maart 2026
De richtlijn Misselijkheid en braken is vernieuwd. De update sluit beter aan op vragen uit de praktijk in de palliatieve zorg. In de nieuwe versie staan proactieve zorgplanning, duidelijke communicatie en goede voorlichting centraal. De richtlijn helpt zorgverleners die werken met patiënten in de palliatieve fase.
Belangrijkste veranderingen in de richtlijn
De nieuwe richtlijn wijkt op meerdere punten af van de versie uit 2014. Zo bevat de richtlijn nu een extra module over preventie. Deze module richt zich onder meer op het voorkomen van misselijkheid en braken tijdens tumorbehandeling.
Ook de medicamenteuze behandeling is aangepast. De adviezen sluiten beter aan op recente inzichten en de dagelijkse praktijk.
Ontwikkeld met input uit de praktijk
De herziene richtlijn is tot stand gekomen met input van zorgprofessionals, patiënten en hun naasten, op basis van recente wetenschappelijke inzichten en methodologie. Hierdoor sluit de richtlijn goed aan bij knelpunten in de zorg.
“Bij het herzien van de huidige richtlijn Misselijkheid en braken in de palliatieve fase hebben we de nadruk gelegd op het faciliteren van de implementatie van de richtlijn, zodat deze ook in de praktijk gebruikt kan worden.”
– Filip de Vos, internist-oncoloog (UMC Utrecht)
Richtlijn Misselijkheid en braken
Misselijkheid en braken in de palliatieve fase hebben een grote impact op het leven van de patiënt en hun naasten. De meeste onderzoeken over deze symptomen richten zich op preventie en behandeling met medicijnen. Daarom krijgen deze aanpakken de sterkste aanbevelingen. De richtlijn Misselijkheid en braken geeft daarnaast ook adviezen over voeding, leefstijl en ondersteunende zorg.
Veel zorgverleners hebben behoefte aan duidelijke richtlijnen voor de aanpak van misselijkheid en braken. Uit de praktijk blijkt dat zij regelmatig behoefte hebben om aan handvatten om passend te kunnen handelen in de palliatieve fase. Daarom is er een samenvatting en een beslisboom ontwikkeld die zorgprofessionals ondersteunen bij diagnostiek en behandeling.
“Als arts merk ik dat het veel van je vraagt wanneer een patiënt misselijk is. Daarom is er grote behoefte aan een helder en overzichtelijk stappenplan voor zowel de behandeling als de diagnostiek.”
– Specialist ouderengeneeskunde
Waar vind je de richtlijn?
De nieuwe richtlijn vind je op Pallialine, waar ook de beslisboom voor zorgprofessionals te vinden is. De samenvatting van de richtlijn staat in op de webshop van PZNL en in de app PalliArts, die gratis te downloaden is voor Android en iOS. n PalliArts vind je bovendien een bijgewerkt palliatief formularium. Patiënten kunnen informatie over misselijkheid en braken lezen op Overpalliatievezorg.nl, waar je ook een ervaringsverhaal over dit onderwerp kunt lezen.
Stichting PZNL is als procesbegeleider van de richtlijnen palliatieve zorg betrokken.