Diëtisten zien kansen én knelpunten bij de eiwittransitie in de langdurige zorg

De zorg werkt aan een gezonder en duurzamer voedingsaanbod, met meer aandacht voor plantaardige eiwitten. Voor patiënten en kwetsbare ouderen vraagt dit om een zorgvuldige aanpak. Diëtisten in de langdurige zorg werden via een onderzoek van de Alliantie Voeding in de Zorg gevraagd naar hun ervaringen. De uitkomsten laten zien waar zij in de praktijk tegenaan lopen en welke ondersteuning nodig is.

De uitvraag werd gedaan omdat de overstap naar meer plantaardige eiwitten bij patiënten en kwetsbare ouderen om zorgvuldige afwegingen vraagt. Zij hebben vaak een hogere eiwitbehoefte en een verminderde eetlust, terwijl plantaardige eiwitten doorgaans minder goed verteerbaar zijn en grotere porties kunnen vragen. Daarom wilden we weten welke ondersteuning diëtisten hierbij in de praktijk nodig hebben.

Diëtisten uit verschillende delen van de langdurige zorg deelden hun ervaringen. De meeste reacties kwamen uit de ouderenzorg, gevolgd door de revalidatiezorg en gehandicaptenzorg. Ook diëtisten uit de ggz en ziekenhuizen leverden input. De uitkomsten geven daarmee een eerste beeld van de kansen, knelpunten en ondersteuningsbehoeften die diëtisten in de praktijk ervaren. We willen alle diëtisten die de vragenlijst hebben ingevuld danken voor hun bijdrage.

De uitkomsten van het onderzoek laten zien dat de eiwittransitie bij bijna de helft van de respondenten (43,5%) onderdeel is van het beleid of voedingsconcept binnen hun zorginstelling. Bij ongeveer een kwart van deze instellingen wordt de transitie niet of nauwelijks geïmplementeerd. Geen van de respondenten geeft aan dat de eiwittransitie al is verankerd in organisatiebreed beleid. Bijna tweederde (65,2%) van de respondenten vindt de huidige ambitie voor de plantaardige eiwitvoorziening lastig haalbaar in de praktijk. Ruim een kwart (26,1%) vindt de ambitie grotendeels haalbaar, maar ziet nog aandachtspunten.

Het vaakst genoemde knelpunt is het spanningsveld tussen duurzaamheid en medische individuele voeding (78,3%). Andere veelgenoemde belemmeringen zijn:

Het onderzoek laat zien dat diëtisten behoefte hebben aan praktische ondersteuning bij de begeleiding van patiënten en kwetsbare ouderen naar de overstap naar meer plantaardige eiwitten. Zij geven aan behoefte te hebben aan :

Goede Zorg Proef Je gebruikt de signalen uit het onderzoek voor de verdere ontwikkeling van praktische tools en bij de voorbereiding van bijeenkomsten dit najaar. Daarbij is extra aandacht voor de rol van de diëtist en het belang van medisch passende voeding. Tijdens de bijeenkomst ‘De smaak te pakken!’ op 25 november in de Mauritskazerne in Ede gaan we hierover verder in gesprek en worden de tools gelanceerd. Daarna zijn ze beschikbaar via de website van Goede Zorg Proef Je.

Het onderzoek is een initiatief van Alliantie Voeding in de Zorg om inzicht te verwerven voor de projecten Versnelling Voedseltransitie Langdurige Zorg en (On)bewust Beter met Voeding (een samenwerking met de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen). De projecten worden mogelijk gemaakt door het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De NVD levert een bijdrage aan het onderzoek en brengt daarbij het perspectief van diëtisten in.